Saturday, 19 April 2014

HL Irish Essay - Coiriúlacht

This is an essay i wrote in 6th year. It isn't perect, there are probably some mistakes in it but I hope it will be some help!

 

Coiriúlacht - bagairt mhór na linne seo


An mbíonn tú ag féachaint ar an teilifís, ag éisteacht leis an raidió, nó an léann tú na nuachtáin na laethanta seo? Bhuel, i mo thuairim, má dhéanann tú aon cheann de na nithe seo, tá scéal éigin cloiste nó léite agat faoi choiriúlacht, táim cinnte dearfach de! Tá an fhadhb seo go mór i mbéal an phobail. Ní théann lá thart nach mbíonn tagairt den fhadhb seo sna lá thart nach mbíonn tagairt den fhadhb seo sna meáin. Tá siad líon lán de thuairiscí faoi fhir óga á n-ionsaí agus uaireanta á mharú, faoi ionsaithe ar theifigh agus ar eachtrannaigh, faoi chogadh áit éigin nó banéigean, faoi chreachadóireacht nó gné eile den iompar frithshóisialta.

Is mór idir inniu agus inné gan dabht ach ní inniu ná inné a tháinig an fhadhb seo chun solais. Tá an fhadhb seo chomh sean leis na cnoic! Ach sa lá atá inniu ann, tá na coirpigh agus na hionsaithe ag éirí níos brúidiúla, níos nimhní agus níos foréigní. Is bocht an scéal é gan dabht. Dealraítear gur foréigean fánach atá ann don chuid is mó agus tá ceannairí, polaiteoirí, tuismitheoirí, múinteoirí agus gnáth-daoine na tíre ag éirí an-bhuartha faoi. Tá daoine neamhurchóideacha ag fáil bháis. Cuirtear imeaglú ar dhaoine agus tá siad sceimhlithe ina mbeatha ina dtithe féin.

Ach céard is cúis leis an méadú seo i líon na n-ionsaithe ar na sráideanna agus, níos tábhachtaí, céard iad réitigh na bhfaidhbe nó an bhfuil a leithéid ann? Tá meascán de chúiseanna leis an bhfadhb seo. Tá cuid den locht ar an teilifís agus ar fhíschluichí. Tá an-iomarca íomhánna foréigneacha ar an teilifís go bhfuil páistí an-óg a féachaint orthu. Bíonn páistí ag imirt físchluichí nó cluichí ríomhaireachta atá foréignacha. Toisc go bhfaigheann siad pointí sna cluichí nuair a mharaíonn siad daoine, ceapann siad go bhfuil sé ceart go leor.

Gan aon amhras, tá baint láidir idir an fhadhb seo agus fadhb an alcóil agus drugaí. Nuair a bhíonn daoine ar meisce tar éis na gclubanna oíche agus na tithe tábhairne, bíonn trioblóid agus foréigean ar na sráideanna. Tá bhaint idir bochtanas agus coiriúlacht freisin. Sna ceantair bochta bíonn níos mó coiriúlachta agus drongadóirí. Sna háiteanna sin, tá níos mó andúiligh. Bíonn siad ag iarraidh airgid a fháil chun drugaí a cheannach ar aid nó ar éigean.

An bhfuil aon réiteach ar fhadhb na coiriúlachta? Bhuel, is mithid don Rialtas rud a dhéanamh chun dul i ngleic leis an bhfadhb agus dá luaithe é is ea is fearr é! Ba cheart go mbeadh cúrsaí ar siúl sna scoileanna a chabhródh le daoine óga an baol a aithine agus an brú chun óil a throid, mar tá fochultúr na meisce sa tír seo agus níl sé cheart, tá údar imní ann anois. Tá cuid den locht ar na tuismitheoirí agus ba chóir go mbeadh níos mó smachta acu ar a bpáistí. Ní  bhíonn a fhois ag cuid den thuistí cá bhfuil a bpáistí nuair a théann siad amach lena gcairde nó ag ól. B’fhéidir dá gcuirfí níos mó gardaí ar na sráideanna go mbeadh níos lú daoine ag sárú an dlí. An bhfuilimid róbhog ar choirpigh? Ba cheart go mbeadh pionóis níos troime a chur orthu chun sochaí níos sábháilte a chruthú.

Cuireann sé alltacht orm go bhfuil fadhb na coiriúlachta i bhfad níos forleathnú anois ná riamh agus fós tá sé ag éirí níos measa. Níl an réiteach agam ach caithfidh an Rialtas agus gach uile duine oibriú le chéile chun é a leigheas. Tá sé deachair a rá cad is féidir leis na gnáth daoine a dhéanamh ach leanúint ar aghaidh ag cothú cairdis agus tuisceanna i measc daoine. Caithfear a bheith dóchasach do dtiocfaidh feabhas ar an scéal seo, ach an dtarlóidh sé choíche? Bhuel, mar a deir an seanfhocal, “Is maith an scéalaí an aimsir!”
  

14 comments:

  1. Hi there,
    Thanks so much for your help with these irish essays :) I am doing the higher level irish for my leaving cert this year and I just wanted to ask for some advice.Do you think it is good idea to learn off some essays for paper 1 or just to go in and make one up.I prefer doing the aiste to the sceal but i heard the sceal is more open about what you can write about. What is your thought as you have been there ?
    Thank you
    confused leaving cert student.

    ReplyDelete
    Replies
    1. Hi, you are very welcome! Well, in my opinion I would do the aiste, not the scéal. For the scéal you have to be good at writing stories in English as well, something I was never good at. You have to have a begining middle, end, a plit, character development, it has to be interesting. I think the aiste is much easier. But then again, everyone will have a different opinion on the matter! I wouldn't learn off whole essays, but I would learn off phrases that can be used in almost any essay. When I was doing it i had learnt off a first paragraph that i used in every essay. I have a post of useful phrases that can be worked into a lot of them so I would recommend learning some of them. It is difficult to learn off whole essays, especially when there are so many possibilities of what could come up! I would practice writing as many as you can, and know the points that you are going to talk about for them. Then write about them and fill it out with the usual phrases. I have a few more essays here which i am in the middle of typing up so hopefully they will be a help to you as well :) Remember, there are more marks going for the standard of Irish than the actual content of the essay so do not worry too much about needing to know a lot of information about all possible subjects.
      Hope this helps a little bit,
      Any more questions feel free to ask :)

      Delete
  2. This comment has been removed by the author.

    ReplyDelete
    Replies
    1. The majority of the essays up here would have gotten an A1, some an A2 :) It is possible to get an A1 in Irish, and focusing on the essays is a good place to start as they are worth a lot of marks. Focus on improving your standard of irish such as grammar if it is an A1 you are aiming for as this will improve your grade in all areas of the paper.

      Delete
  3. Hi, I'm a mature student of 34 and I am repeating my Irish Honours leaving.
    I was just wondering do you have any essays on climate change?

    ReplyDelete
    Replies
    1. Dia duit gach duine anseo chun fianaise a thabhairt ar conas a fuair mé mo iasacht ón Uasal. D'iarr Kenneth Smith tar éis dó iarratas a dhéanamh arís agus arís eile ó iasachtóirí iasachta éagsúla a d'éiligh siad a fhíorú go díreach san fhóram seo, shíl mé na teistiméireachtaí nuair a bhí siad fíor agus i bhfeidhm ach ní thug siad riamh an iasacht dom. Kenneth a gheall gealltanas dom agus rinne sé mar a gheall sé gan aon mhhoill ar bith. Ní shíl mé go bhfuil iasachtóirí fós go dtí go mbeidh muinín orm. Kenneth, a chuidigh liom leis an iasacht i ndáiríre agus d'athraigh mé mo chreideamh. Níl a fhios agam an bhfuil aon iasacht fíor-phráinneach ar bith ar bith agat, saor in aisce chun teagmháil a dhéanamh leis an tUasal. Kenneth Smith trí r-phost kennethsmithloancompanyjs@gmail.com

      Delete
  4. I was reading this and thinking I knew it... I learnt it off word for word last year and I just realised that my teacher copied it straight from here... Thanks so much for putting all these up! They really are a great help!!

    ReplyDelete
  5. Your essay is a impressive one and I should thank you for sharing with us.
    ireland essay

    ReplyDelete
  6. DAOINE DAOINE PHOBLACHT NA hOIREANN

    TREOIR FAOI DHÉANAMH IARRATAS AR TÍOCHT DE CHOMHLACHTAÍ CUIDEACHTA MEANNAITHE AGUS GINEÁLACHA A FHÁIL I DÉANAMH CALLED gnólacht iasachta Albaker. Táim AM AN TÁSÁIL ACHOINEACHTA AGUS DÍOCHTA GHNÍOMH CUIDEACHTA IOMLÁN LUIS.
    ,
    Is é mo ainm Abdullah Tá mé ó chathair Bhaile Átha Cliath agus tá mé ag cuardach cuideachta iasachta fíor le 5 mhí anuas, teach a cheannach
    Ba é gach rud a fuair mé go leor scams a thug orm muinín a thabhairt dóibh agus ag an deireadh
    den lá, ghlac siad mo chuid airgid gan aon ní a thabhairt ar ais, go léir
    cailleadh mo dóchas, fuair mé mearbhall agus frustrated, ní raibh mé ag iarraidh rud ar bith a dhéanamh le cuideachtaí iasachta ar an idirlíon, agus chuaigh mé chun airgead a fháil ar iasacht ó
    cara, dúradh liom gach rud a tharla agus dúirt sí gur féidir léi cuidiú liom, sin
    tá a fhios ag cuideachta iasachta ar féidir liom cabhrú le haon mhéid iasachta
    ag teastáil uaim le ráta úis an-íseal de 2%, go bhfuair sí a
    iasacht uaidh, d'ordaigh sí dom conas iarratas a dhéanamh ar an iasacht, rinne mé
    díreach mar a d'inis sí liom, chuir mé iarratas orthu ar R-phost: (albakerloanfirm@gmail.com) riamh chreid mé ach rinne mé iarracht
    an t-iontas is mó a fuair mé an iasacht laistigh de 24 uair an chloig, ní raibh mé in ann a chreidiúint,
    Táim sásta agus saibhir arís agus táim ag buíochas le Dia go bhfuil an iasacht sin
    tá cuideachtaí mar seo ann fós ar na scams seo ar fud na háiteanna,
    le do thoil, comhairle a thabhairt do gach duine amach ann a bhfuil gá le hiasacht le dul
    (albakerloanfirm@gmail.com) ní theipeann ort riamh, agus
    athróidh do shaol mar a rinne mé. Téigh i dteagmháil le do thoil (albakerloanfirm@gmail.com) inniu agus do iasacht a fháil uaidh, déantásaíocht Dia Dia Albaker as a bhfíor tairiscint iasachta.
     Bí cinnte go dtéann tú i dteagmháil le gnólacht iasachta Albaker as do chuid iasachta toisc go bhfuair mé mo iasacht go rathúil ón gcuideachta seo gan strus.

    ReplyDelete
  7. Dia duit

    Tairiscint creidmheasa iontaofa: dunloprey@gmail.com

    Dia duit, téann mé chuig gach duine aonair a bhfuil gá leo a chur in iúl dóibh go dtugann muid creidmheasanna ó € 3000 go € 1.000.000 do gach duine atá in ann é a aisíoc le ráta úis 2% in aghaidh na bliana agus spriocdháta ó 1 go 15 bliana ag brath ar an méid is mian leat a fháil ar iasacht. Déanaimid é sna réimsí seo a leanas:

    - Iasacht Airgeadais

    - Morgáiste

    - Iasacht infheistíochta

    - Auto iasacht

    - Fiach comhdhlúite

    - Fuascailt creidmheasa

    - Iasacht phearsanta

    Scríobh chugainn le do thoil le haghaidh tuilleadh eolais.

    Ba mhaith liom an t-eispéireas seo a roinnt leatsa chun na daoine a mhothaíonn an gá le hiasacht ar líne a threorú nó gur mian leo creidmheas a fháil maidir le cur i bhfeidhm do thionscadail; tabhair faoi do ghníomhaíochtaí; Tógáil do theach Teach nó Árasán Cíosa; Ceannaigh Teach Etc ........

    Le haghaidh tuilleadh faisnéise déan teagmháil linn.

    NB: bí cinnte go measfaidh tú an spriocdháta aisíocaíochta ar an méid a chaithfidh tú a fháil ar iasacht.

    cordially

    ReplyDelete
  8. Are you in need of commercial and business loan? If yes here is an offer from a Registered, Government approved and Licensed private lender,we offer loan at 2.5% rate and we give out loans in the range of $2,000 to $100,000,000.00. Contact us today at: Bigloan15@gmail.coom and get your loan to start up business and other

    ReplyDelete
  9. Financing, loans and investments.

    Hello Private, entrepreneur, commercial
    We are the partner who shares with you day after day and helps you make decisions to make your business profitable and growing.
    Regardless of your financial problems whether you want social assistance for everyday problems, local business financing or project investment, we are available 24 hours a day to support our business through short, medium and long-term loans. We have a broad portfolio of banking partners with whom we work closely together. We provide financial support to our customers within 72 hours with a guarantee result that results in a quick satisfaction. We provide a medium and long term loan with a lower interest rate and cheaper repayments. Accompanied by an insurance service that accompanies you throughout the repayment period. Contact us directly by e-mail from a financial advisor.

    Email: Marie_Guezenec@financier.com

    ReplyDelete